Қазақстанда келесі жылы арзан автокөлік шиналарын таңдау қиындауы мүмкін.
Фото: Pexels
ERNUR.KZ. Еуразиялық экономикалық одақта құрамында адам денсаулығына зиянды химиялық заттар көп шиналарды сатуға тыйым салу ұсынылды. Жаңа талаптар қабылданса, әсіресе бағасы қолжетімді қытайлық шиналардың кейбір түрлері нарықтан жоғалуы мүмкін, деп жазады stan.kz.
Kolesa.kz мәліметінше, бұл ұсынысты Ресей тарапы көтерген. Мәселе 2026 жылғы қарашада Еуразиялық экономикалық комиссия кеңесінің отырысында қаралады. Егер бастама мақұлданса, талаптар Қазақстанға ғана емес, ЕАЭО-ның басқа елдеріне де қолданылады. Шектеу жеңіл және жүк көліктеріне, сондай-ақ мотоциклдерге арналған шиналарды қамтиды.
Шиналарда қандай өзгеріс болуы керек?
Мәселе шинаның құрамында кездесетін денсаулыққа қауіпті химиялық заттарға қатысты. Олардың кейбірі қатерлі ісік ауруларының даму қаупін арттыруы мүмкін. Сондықтан өндірушілерге мұндай заттардың мөлшерін шектеу ұсынылып отыр.
Жаңа ережеге сәйкес, шинаның резеңке құрамындағы белгілі бір қосылыстардың мөлшері белгіленген шектен аспауы керек. Мысалы, бензапирен деп аталатын зиянды заттың мөлшері бір килограммға 1 миллиграмнан артық болмауы тиіс. Ал қауіпті химиялық қосылыстардың тағы сегіз түрінің жалпы мөлшері бір килограммға 10 миллиграмнан аспауы керек.
Егер ұсыныс қабылданса, өндірушілер шинаның құрамын өзгертіп, қауіпсіздігі жоғары шикізат қолдануға мәжбүр болады. Ал жаңа талаптарға сай келмейтін өнімдерді ЕАЭО елдерінде сатуға рұқсат берілмейді.
Шиналар қымбаттай ма?
Жаңа талаптар ең алдымен бағасы арзан шиналар нарығына әсер етуі мүмкін. Себебі өндіріс кезінде қолданылатын материалдарды өзгерту компаниялардың шығынын арттырады. Бұл өз кезегінде тауар бағасына әсер етуі ықтимал.
Қазақстандық жүргізушілер үшін тағы бір мәселе туындауы мүмкін: арзан шиналардың кейбір түрлері сатылымнан алынса, таңдау азаяды. Алайда бұл барлық қытайлық шиналарға тыйым салынады деген сөз емес. Өнім жаңа талаптарға сай болса, оны сатуға кедергі болмайды.
Әзірге бұл – талқылауға ұсынылған бастама. Еуразиялық экономикалық комиссия оны қарашада мақұлдаса, шешім ресми жарияланғаннан кейін 180 күн өткен соң күшіне енуі мүмкін. Осы мерзімнен кейін талаптарға сәйкес келмейтін шиналарды сатуға болмайды.
Сондықтан 2027 жылы Қазақстанда арзан шиналардың бағасы міндетті түрде өседі немесе олардың барлығы сатылымнан жоғалады деп айтуға әлі ерте. Нақты өзгеріс ұсыныстың қабылдануына және өндірушілердің жаңа талаптарға қаншалықты бейімделетініне байланысты болады.
