Қазақстанда эпилепсиясы бар балаларға тегін дәрі беру тоқтатылмақ

Сонымен қатар 2027 жылдың 1 қаңтарынан бастап дәріні тегін және жеңілдікпен берілетін препараттар тізімінен шығару жоспарланып отыр. Ақтөбе тұрғыны Бағдат Баймурзиннің 13 жастағы қызы Нұрайға "Осполот" препараты көмектескен. Әкесінің айтуынша, қыз екі жылға жуық уақыт бойы препаратты қабылдап, ұстамасы болмаған.

Алайда дәрі тапшылығына байланысты препараттың дозасы азайтылғаннан кейін баланың құрысу ұстамалары қайта басталып, ол ауруханаға жатқызылған. Отбасы дәріні өз қаражатына сатып алуға тырысқанымен, препаратты таба алмаған. Алматы тұрғыны Анна Бахарова да баласына басқа емдеу схемасын ұсынғанын айтты. Оның сөзінше, қолжетімді баламалардың арасында дәл сондай әсер етуші заты бар препарат жоқ.

Ақтөбе облысының денсаулық сақтау басқармасы "Осполоттың" Қазақстанда тіркелмегенін хабарлады. Қазір өңірде жеті бала препараттың қолда бар қорынан ем қабылдап жатыр. Тағы екі балаға емдеу схемасы өзгертілген.

"СК-Фармация" мәліметінше, 2026 жылы "Осполот" 2025 жылы сатып алынған қор есебінен берілген. Қазір Ұлытау облысынан Ақтөбе облысына препараттың бес қаптамасы жіберіліп жатыр. Балалардың ата-аналары дәрінің тегін берілетін препараттар тізімінен шығарылуына алаңдаулы. Олар емдеу схемасын өзгерту балалардың денсаулығына кері әсер етуі мүмкін деп қауіптенеді.

Эпилепсиясы бар балалар

13 жастағы Нұрай екі жылға жуық уақыт бойы эпилепсиялық ұстамасыз жүрген. Оған балаларға тегін берілетін "Осполот" препараты көмектескен. Алайда соңғы уақытта дәрінің мөлшері азайтылып, қыздың ұстамалары қайта басталған. Нәтижесінде Нұрайдың жағдайы күрт нашарлап, ауруханаға жатқызылған.

Қыздың әкесі Бағдат Баймурзиннің айтуынша, дәрігерлер Нұрайға осы препараттың ғана тиімді екенін айтқан. Отбасы дәріні тұрақты түрде алып келгенімен, соңғы уақытта оны алу қиындаған. Ал дәріханалардан препаратты сатып алу да мүмкін болмай тұр.

"Невропатологтардың өзі бізге тек осы дәрі көмектесетінін айтқан. Шынымен де, оны қабылдай бастағаннан кейін жағдайы жақсарды. Екі жылға жуық уақыт болды. Бұған дейін екі айға жететін мөлшерде беретін, бірақ әр алған сайын дауласуға тура келетін. Қазір ол да жоқ. Өзіміз сатып алайық десек, дәріханаларда сатылмайды", – деді Бағдат Баймурзин.

Әкесінің сөзінше, препараттың дозасын үнемдеу мақсатында азайтуға мәжбүр болғаннан кейін Нұрайдың эпилепсиялық ұстамалары қайта пайда болған. Қазір қыз стационарда ем алып жатыр. Ата-аналардың айтуынша, Қазақстанның әр өңірінде эпилепсиямен ауыратын балалардың отбасылары "Осполот" препаратына қатысты қиындыққа тап болып отыр. Көпшілігі қолдарында қалған дәрінің әр құтысын барынша үнемдеп пайдалануға мәжбүр.

Алматы тұрғыны Анна Бахарова да тоғыз жастағы қызы Энликаның денсаулығына алаңдап отыр. Оның айтуынша, "Осполот" препаратын тоқтату баланың жағдайына кері әсер етуі мүмкін. Анна мәселені шешу үшін түрлі мемлекеттік органдарға үш рет жүгінген. Алайда оның сөзінше, барлық жағдайда бірдей жауап алған: 2027 жылдан бастап препарат тегін берілетін дәрілер тізімінен алынып, ата-аналарға оны басқа дәрімен алмастыру ұсынылған.

"Үш рет түрлі инстанцияларға шағымдандым. Бірақ бәрінен алған жауабым бірдей болды: препарат 2027 жылдан бастап тізімде болмайды, дәрігерге барып, емді ауыстырыңыздар дейді. Бірақ оның нақты баламасы жоқ. Мен білетін, құрамында сультиам бар жалғыз препарат – осы", – деді Анна Бахарова.

Ата-аналар дәріні басқа препаратпен алмастырған жағдайда оның бала ағзасына қалай әсер ететінін де білмейді. Сондықтан олар Денсаулық сақтау министрлігінен "Осполотты" тегін беруді тоқтатпауға шақырып отыр. Мәселен, тек Ақтөбе облысының өзінде аталған препаратты жеті бала алып келген.

Ал Ақтөбе облысының денсаулық сақтау басқармасы препараттың қазір Қазақстанда мемлекеттік тіркеуі болмағандықтан сатып алынбайтынын хабарлады. Ведомство өкілінің айтуынша, бұған дейін науқастар қолда бар қор есебінен қамтамасыз етілген.

"Қазіргі уақытта бұл дәрілік препарат Қазақстан Республикасының аумағында мемлекеттік тіркеудің болмауына байланысты сатып алынбайды. Бүгінгі күнге дейін барлық пациенттер қолда бар қор есебінен дәрілік препаратпен қамтамасыз етілді. Қазіргі уақытта пациенттердің емдеу сызбасын өзгерту бойынша жұмыстар басталды", – деді Ақтөбе облысы денсаулық сақтау басқармасының бөлім басшысы Әлия Шарбақова.

Ата-аналар балалардың жағдайы дәл осы препаратты қабылдағаннан кейін тұрақталғанын айтып, оны тізімнен шығаруға алаңдаулы. Олардың сөзінше, дәріні алмастыру жаңа ұстамдарға әкелуі мүмкін. Ал Денсаулық сақтау министрлігі "Осполоттың" орнына нақты қандай препарат ұсынылатынын әзірге жариялаған жоқ.

Еске сала кетейік, Денсаулық сақтау министрлігі елімізде емханаларды бағалау жүйесі өзгеретінін мәлімдеді. ДСМ өз жазбасында пациент бейінді маманның қабылдауын қанша уақыт күтетінін, қажетті диагностикалық зерттеулерден уақтылы өте ме және стационардан шыққаннан кейін әрі қарай қалай болатынын жазған.